शुक्रवार, ३ जुलै, २०१५

सारडे गाव

सारडे हे रायगड जिल्ह्याच्या उरण तालुक्यातील गाव आहे. तालुक्याच्या पूर्व विभागात वसलेल्या या गावात मुख्यत्वे आगरी समाजाची वस्ती आहे. येथून जवळच असलेले भंगारपाडा हा याचा ग्रामपंचायतीचा एक भाग आहे.
भंगारपाड्यात 'कराडी' समाजाची वस्ती आहे. गावाच्या दक्षिणेस 'श्री बहिरी देवाचे मंदिर' आहे त्या भागाला 'उघड' म्हणतात.
गावाच्या पूर्वेस आणि पश्चिमेस डोंगर रांगा आहेत. पूर्वेच्या डोंगर रांगा दक्षिणेला 'कडापे' ह्या आवरे गावातील एका भागापर्यंत पसरलेल्या आहेत. या दोन्ही पुर्व आणि पश्चिमेच्या डोंगरांच्यामध्ये येथे 'तांदळांची शेती' मोठ्या प्रमाणात करतात.

तसेच भंगारपाड्यापासुन वाहणारी खाडी उघडीरुन
 पुढे जाऊन पातळगंगा नदीच्या खाडीस जाऊन मिळते.
येथील पुर्वेकडिल डोंगरात जेथुन पाण्याचे झरे आणि ओढे वाहतात त्या भागाला 'घोल' म्हणतात .जेथे पावसाळ्यात पंचक्रोशितले पर्यटक आंघोळ करण्यास येतात,
येथे पवित्र देवता किंवा देवकन्या वास करतात असे मानले जाते,त्यांना गावातिल लोक 'बाया'असे म्हणतात .
तर घोलाच्या पुर्वेला' कोमनादेवी डोंगरावर' 'कोमनादेवी' प्रगट झाली आहे जी पाषाण रुपात येथे निवास करते. गावाच्या आख्यायिकेनुसार देवी पिरकोन गावातील एका भक्ताच्या स्वप्नात आली होती तिने स्वप्नांत दृष्टांत देऊन सांगितले मला मुक्त राहु दे .त्यामुळे तेथे अजुन मंदिर बांधले गेले नाही,परंतु सारडे पिरकोन गावातिल भक्तांसाठी तिचे महत्व अपरंपार आहे.येथे येणारे पर्यटक देवीचे दर्शन जरुर घेतात.हि देवता येथे प्रचंड प्रिय असुन तिच्या रिक्षा चालक भक्तांनी स्वतःच्या वाहनांवर कोमनादेवी प्रसन्न हे तिच्या कृपेचे प्रतिक म्हणुन लिहिले आहे.
'स्वप्निल पाटिल आणि सुशांत माळी 'यांनी सारडे गावची श्री कोमनादेवी,श्री राधाकृष्ण आणि श्री हनुमान यांना समर्पित ध्वनिमुद्रिका 'नटखट कान्हा' ह्या गावातिल ग्रुप तर्फे बनविली आहे.
'सारडे विकास मंच'नावाची संघटना 'श्री नागेन्द्र म्हात्रे' यांच्या नेतृत्वाने गावातिल विविध सामाजिक कार्य करित आहे ,विषेशत:गावातिल लहान मुलांपासुन तरुण वृद्ध व्यक्तिंनी सारडे विकास मंच च्या स्वच्छता मोहिमेला प्रचंड प्रतिसाद दिला आहे. तसेच समाज कार्य करण्यावर देखिल संघटना भर देत आहे.
सण :- गोपाळकाला सारडे गावातील प्रमुख सण आहे,त्याच बरोबर होळी ,दसरा,दिवाळी आषाढी एकादशी हे सण सुद्धा आहेत.
गाव टेकडीवर वसलेले असुन एकमेकांपासुन जवळ घरे बांधली आहेत. वरती राधाकृष्णाचे मंदिर आहे जेथे मंदिराबरोबर सभामंडपसुद्धा आहे श्रीकृष्ण आणि राधेची मोहक मृर्ती आहे त्याच बरोबर हिंदु धर्मात पवित्र मानलेल्या गाईची देखिल मृर्ती आहे.श्री राधाकृष्ण देवता संपुर्ण गावचे श्रद्धास्थान आहे. बह्वंशी येथिल बहुतेक लोक मुंबई ,नविमुंबई,उरण ,पनवेल ,पेण येथे राहतात क्वचित काही एक घराणे अमेरिकेत स्थलांतरीत झाली आहेत तर काही नोकरीच्या निमित्ताने दुबई, दक्षिण ऑफ्रिकेत ,टांझानिया येथे जाऊन आले आहेत.परंतु त्यांनी गावातिल त्रुणानुबंध अजुनही कायम आहे.गोपाळकाळा आणि गणपतीला गावाबाहेर राहणार्या व्यक्ति दरवर्षी येतात.
आरोग्य:- तरी गावात एक हि दवाखाना, मेडिकल स्टोअर्स किंवा हॉस्पिटल नाही आहे.आरोग्यविषयक बाबींसाठी संपुर्ण गावाला इतरस्त जावे लागत आहे हे भयानक वास्तव आहे,येथे शेतकर्यांना खाडीपार करणारा पुल कोसळला आहे त्यामुळे पलीकडे जायचे असेल तर खाडीतुन जावे लागते किंवा वहातुकीच्या पुलावरुन पलीकडे जावे लागते.गावातिल बहुतेक तरुण मंडळी गोडाऊन मध्ये काम करतात,काही जे.एन.पि.टी. मध्ये परंतु अवजड जड माल वहातुकदारांच्या बेजबाबदार वाहने चालविल्या मुळे बरेचसे अपघात होतात.
पाणी व्यवस्था :- बहुंताशी पाणीपुरवठा पुनाडे धरणातुन होतो,परंतु जेंव्हा खंडित होतो तेंव्हा गावातिल सार्वजनिक विहीरी आणि घोलातील असलेल्या डोर्यांवर अवलंबुन रहावे लागते ,तेथे पाण्याचा उपसा झाला तर बाभळीवर तेथे नसेल तर थेट चोंडीवर जावे लागते.
विज व्यवस्था :-नेहमी प्रमाणे भार नियमन चालु असते ,खुप वेळा गावातिल लोकांना अंधारात रहावे लागते विशेषत:पावसाळ्यामध्ये कारण दरवर्षी येथे बिघाड होतोच

सोमवार, ९ मार्च, २०१५

मराठी

मि #ट्विटर वरती #आंतरराष्ट्रीय_मराठी_भाषेचा येथेच्छ वापर करतो आणि मराठी येत नसलेल्या निरक्षरांना शिकवतो आणि आपण?
अजुनही ७२०कोटी लोकांना मराठी येत नाही !

तलवार

#समशेर ही तलवार आपुली #धारदार
मस्तवालांना करू विरोध जो करी अत्याचार #प्रजेवरी
तात्काळ करू बंदिस्त त्याला दादागिरी जो करी #मराठी_माणसांवरी!

 असो कुणी #मोठा_भांडवलदार ज्याचा #डोळा तुमच्या #अर्थावरी #भुमिवरी एकत्रित येऊ आणि दाखवून देऊ त्याला एकतेचे बळ !

आक्रमण जाहले आमुच्या #भाषेवरी #भुमिवरी
#जमिनी_आमुच्या_आणि_रोजगार_व्यवसायाच्या_संधी_त्यांना #नक्की_कोण_करितय_घात_आपुला 

#भुमिपूत्रान्ना महाराष्ट्रात काहीच #किंमत नाही 
#विषपान करिती येथिल #शेतकरी 
सुशिक्षित बेरोजगार येथील #भुमिपूत्र आणि 
संधी मिळवी परकीय 
प्रजासत्ताक राष्ट्रात भुमिपूत्रांचा होई काळ?

उगारीली आम्ही तलवार तर ते आम्हाला म्हणी देशद्रोही
खरे देशद्रोही कोण ?
जे प्रत्यक्ष अप्रत्यक्ष आमच्यावरी अन्याय करितात तेची
आहेत गुन्हेगार खरोखर !

लेखनीला मिळो बळ आई सरस्वतीचे सामार्थ्य अगाध
श्री गणेश तोची शुभकर्ता 
म्हणे धीरज मराठीच्या बळे समग्र विश्व हलो

मराठी राष्ट्रभाषेला त्रिवार नमस्कार

वाट अडविणारे

#महाराष्ट्रात अशी काही #मराठी_मंडळी आहेत जी ईतर #मराठी_माणसांना पुढे जाऊन देत नाहित म्हणुन ते सतत मराठी माणसांना #डावलत आणि #दुषणे देत असतात आणि त्यांच्या संधी #हिसकाऊन घेत स्वतःची #पुर्वग्रह_दुषित नजरेने स्वतःची #नसलेली #बुद्धी पाजळत असतात अश्या #निराशावादी  #संधीसाधु लोकांस #लबाड_कोल्हे म्हणतात .
#छत्रपती_शिवाजी_महाराजांनी कोल्ह्या लांडग्यांची शेपुट आणु देणार्या #मावळ्यांना बक्षिस दिले होते !
आता ह्या #लांडग्या_कोल्हयांचे काय करायचे ?

रविवार, २५ जानेवारी, २०१५

हिंदू वंश राष्ट्र

तस पाहायला गेल तर हा ब्लॉग मी फक्त आणि फक्त
जगामध्ये जे सतत होणारे बदल आणि व्यक्तींची बदलणारी मानसिकता
१२५ कोटी हिंदू वंशाच्या लोकांच्या राष्ट्राच्या कल्याणासाठी समर्पित आहे




विशेष करून हिंदू वंशात अल्प आणि जमीन हीन झालेल्या आगरी कोळी लोकांचे कष्ट कसे दूर करता यावेत याचा विचार मी सतत करीत असतो




आदिवासींमध्ये लोकांना पांढरपेशी समाजात सर्वोच्च स्थाःन  कसे प्राप्त होऊ शकेल त्या साठी कश्या प्रकारे आपण एकमेकांच्या मदतीने यातून मार्ग काढू शकतो 




आणि त्या मार्गाची योग्य प्रकारे अंमलबजावणी करून आपले उचित ध्येय प्राप्त व्हावे हा माझा  ध्यास आहे 

रविवार, २७ जुलै, २०१४

विद्रोह

आगरी भाषेतील
 विद्रोह कविता 


आज आयलाय पाऊस माजे दारान जसा मोराचा नाच , तान्हे बाला चा हसना
आथा बरसतंय आइसा जैसा सोसाट्याचा वारा


एन. एम. टी. बस भिजलीय आथा सगळ्या लोखांना चाहूल लागली घरची गावांची
जुना गाव कसला व्हता सोन्या सारखा  गरीबांचा घर ,बैलगारी सरकव चालाच्या
अविकसित होतु  पुन गाई म्हशी दुध दुभात्यान भरलेला गाव व्हता शेणानी सारवलेला आमचा घर व्हता


आथा शेर झायालय इथ आमचे गावाचा गावठाण झाला
नाय रायालीय जुन्यांची मजा

 सिरको तोराला बसलीय आमचेच जमिनीन वारावलेली घरा
आमचा जुना गाव बारा होता माणुसकी होती सगल्यांना आथा नुसताच झगर होतान

उम्बय जेली थाना जेला आथा नवी उम्बाय पुन जाईल हातांशी
परक भय्ये येवून बसलं आमचे छाताराव   
   
    इखन्चा आमदार आगरी-कोली खासदार आगरी-कोली पुन
आथा आगरी कोलीच परक्यांचे गर्दीन दिसानसा झाला
आगरी कोल्यांचा समिंदर सुद्धा हातांशी  जेला 


कसा घरावावा भविष्य पोराबालांचा
आमीच इथले भूमिपुत्र पाहिलं तरी आमचा वाटोळा झाला
बाहेरचे भय्यांनी घेतला आमचा मच्छीचा धंदा
सरकारांनी आमची जमीन कमी भावान जबरदस्तीन   हिसकावून घेतली

आथा आमालाच येरण कारथान बायेराची माणसा
आमचे भाषेला हसतान , आमचे संस्कृतीला हसतान
आथा बस झाला सारा आथा वेल आली
संघटीत  रावून विद्रोह कराची  आमाला हसाल येरन कराल तर खबरदार!
 इथुनशि बायेर सोरणार नाय  अन्याव केलाव तर जीत सोरणार नाय !
काह्यान गेल माझ आगरी कोली भूमी पुत्र ?
कला भांडता व आपसान याचंच त फायदा घेतान राजकारणी लोख
बायेर च न सरकार

एकीच बल जाम भारी  दादुस 'एक रायालू तर कनचे शाहनचि आपले वाटला जावाची हिम्मत नाय !  

मंगळवार, २२ जुलै, २०१४

आगरी कोळी संस्कृती

एखादी संस्कृती स्थापित होण्यास जसे शतकानुशतके लागतात
त्याच प्रमाणे निसर्ग स्थापित होण्यास अब्जावधी वर्षे लागली असतील
निसर्गाचा ह्रास करून माणूस फार काळ टिकेल असे वाटत नाही कदाचित त्याचा सुद्धा  डाय नोसोर होईल !
तसे पाहता निश्चित पणे आगरी कोळ्यांनी स्वताची संकृती वसविताना निसर्गाशी मिळते जुळते घेतल्याने आजही त्यांची संकृती टिकून आहे .
कित्येक परकीय समुद्री चाचे हिंदू महासागरावर आधिपत्य गाजविण्याच्या मोहिमेत अपयशी ठरले ,खूप कमी जनांना यात यश मिळाले
हिंदुभूमिशी प्राचीन काळापासून अनेक परकीय  व्यापारी व्यापार करण्यास आले
परंतु या भूमीला लुटण्यास जसे जमिनीवरून गझनीचा सुलतान आला त्याच प्रमाणे समुद्री मार्गे पोर्तुगीज ,डच ,इंग्रज ,फ्रेंच ,हबशी हे समुद्री चाचे व्यापार करण्याच्या नाटकाने हिंदू भूमीस लुटण्याच्या वाईट हेतूने आले त्यांचे हे काळे कृत्य त्यांच्या कृतीतून उघड झाले
तत्कालीन लुटारुंस हिंदू भूमीचे रहस्य उलगडले जर येथे आपण राज्य केले तर अधिकाधिक संपत्ती मायदेशी आपण नेऊ शकतो
म्हणून व्यापार्यांच्या वेशात तत्कालीन राजकर्त्या चे   अधिकाधिक सवलती मिळविण्यासाठी नजराणे देऊन मन वळविले
व त्यांच्या वकिलांतर्फे इतर राज्याच्या राज्य कर्त्यान विरुध्द मदत करू अशी आश्वासने देत परंतु ह्यांचा गुप्त हेतू ह्यांनी कधी येथील बलवान असलेल्या राज्य कर्त्यांस कळू दिला नाही , आणि कमजोर यादवी माजलेल्या राज्य कर्त्यांस दगा देऊन त्यांची भूमी गिळून तेथील शासक बनले .
साम्राज्य विस्तार करण्याची जरी ह्यांना प्रचंड घाई आणि स्पर्धा  लागलेली तरी शक्तिशाली राज्य कर्त्यांना ह्यांनी त्यांचे  खायचे दात दाखविले नव्हते म्हणून तर यांनी हिंदुभूमितील राज्यकारण्यांच्या मूर्खपणाचा फायदा घेत विशेषतः तत्कालीन राज्यकर्त्यांच्या भ्रष्ट लाचखोर अधिकार्यांमुळे येथील सत्ता लयास गेली विशेषतः बंगाल मधील ! यादवीचा फटका बसू नये म्हणून
तैनाती फौजेचा कायदा अनेक मूर्ख राज्य कर्त्यांनी मान्य करून येथील प्रजेला गुलाम बनविले . हे लुटारू काही शूर पराक्रमी धाडसी नव्हते ह्यांनी सर्वांना मूर्ख बनवून विजय संपादित केले, यांचे विजय हे मुळातच तहांमुळे झालेले होते ,तैनाती फौजेचे आयते बांडगुळ यांना मिळाले ,हिंदू भूमीतील मराठा ,महार ,शीख ,गुरखा व इतर सैनिकांच्या बाहुबलाचा व शक्तीचा वापर करून  यांनी येथील जनतेला गुलाम बनविले होते . हिंदुभूमी स्वतंत्र होता होता येथील राजकारण्यांच्या दुही मूळे ती विभागली गेली !इंग्रजांबरोबर फ्रेंच आणि हबशींनी राज्य सोडले मात्र पाखले बांड गुळा सारखे गोमान्ताकास चिटकून बसले .
आणि एके दिवशी क्रांतिकारकांच्या मोठ्या संघर्षानंतर  गोवा स्वतंत्र झाले !